ویژگی های تغذیه مناسب برای درمان کبد چرب

با سلام دکتر مسعود نموی پزشک متخصص بیماری های داخلی و از پزشکان مشاور دکترساینا هستم. در این مقاله در رابطه با تغذیه مناسب برای درمان کبد چرب توضیحاتی خواهم داد.

درمان معمول برای کبد چرب (خواه الکلی باشد یا غیر الکلی)، رسیدن به وزن استاندارد از طریق ورزش و غذای مناسب و سالم است. به طور کلی غذاهایی که با آسیب سلولی مقابله می کنند باعث میشوند بدن راحت تر بتواند انسولین را مصرف کند و التهاب را کاهش می دهد در نتیجه کبد چرب را بهبود می دهند.

چه غذاهایی برای درمان بیماری کبد چرب مفیدند؟

رژیم غذایی مدیترانه ای یک برنامه غذایی سالم و مفید است. اگر چه این برنامه غذایی برای افرادی که بیماری کبد چرب دارند طراحی نشده است اما حاوی غذاهایی است که به کاهش چربی کبد کمک می کند چون چربی های سالم، آنتی اکسیدان و کربوهیدرات های پیچیده دارد.

غذاهایی که باید انتخاب کنید به صورت زیر هستند:

  • ماهی و غذاهای دریایی
  • میوه ها
  • غلات کامل (تصفیه نشده) که حاوی سبوس است
  • مغزهای درختی مثل بادام، پسته و غیره
  • روغن زیتون
  • سبزی ها و صیفی جات
  • حبوبات

برای درمان کبد چرب از چه روغن هایی باید استفاده کنیم؟

سلول های بدن برای به دست آوردن انرژی گلوکز (نوعی قند) می سوزانند. هورمون انسولین به جذب گلوکز غذا و مصرف آن در سلول ها کمک می کند. افرادی که بیماری کبد چرب دارند اغلب مشکلی به نام مقاومت به انسولین دارند، یعنی بدن آنها انسولین تولید می کند اما نمی تواند انسولین تولید شده را خوب مصرف کند. گلوکز در خون جمع می شود و کبد آن را به چربی تبدیل می کند.

برخی از چربی ها به بدن در به کار گیری انسولین کمک می کنند. بنابراین سلول ها می توانند گلوکز را بگیرند و کبد لازم نیست گلوکز اضافی را به چربی تبدیل و ذخیره نماید. این روغن های مفید برای کبد چرب، عبارتند از:

  • اسیدهای چرب امگا 3؛ اسیدهای چرب امگا 3 در ماهی، روغن ماهی، روغن های گیاهی، مغز های درختی به خصوص گردو، بذر کتان و روغن کتان و سبزی ها یافت می شود.
  • چربی های غیر اشباع تک پیوندی؛ این روغن ها در منابع گیاهی مثل زیتون، مغز های درختی و آووکادو وجود دارد.

ممنوعیت های غذایی افراد مبتلا به کبد چرب چه چیزهایی هستند؟

چربی های اشباع باعث می شود چربی بیشتری در کبد رسوب کند بنابراین از مصرف جربی های اشباع پرهیز کنید. چربی های اشباع عبارتند از:

  • گوشت قرمز
  • چربی گوشت سفید (به استثنای گوشت های سفید بدون چربی)
  • ماست و پنیر پرچرب
  • کره و خامه
  • روغن حیوانی
  • غذاها و نان های سرخ شده و همچنین غذاهای تهیه شده از روغن نارگیل یا پالم
  • نوشیدنی ها و غذاهای شیرین مثل شکلات، نوشابه معمولی، انواع کیک و بیسکوئیت و هر غذایی که به آن شکر یا شیره (مثل شربت گلوکز یا ذرت) اضافه شده است

آنتی اکسیدان هایی که برای کبد مفیدند بخورید

سلول ها زمانی که مواد مغذی به درستی تجزیه نمی شوند، آسیب می بینند. این موضوع می تواند منجر به تجمع چربی در کبد شود. اما ترکیباتی که آن ها را به عنوان آنتی اکسیدان می شناسیم، از سلول ها در مقابل این آسیب ها محافظت می کنند. منابع سرشار از آنتی اکسیدان عبارتند از:

  • میوه ها به خصوص میوه های خانواده توت
  • سبزیجات و صیفی جات
  • چای سبز
  • قهوه
  • سیر خام
  • مواد غذایی که حاوی ویتامین E هستند مثل: تخمه آفتابگردان، بادام و مغز زرد آلو و روغن های گیاهی حاوی چربی های غیر اشباع تک پیوندی (مثل روغن زیتون و کانولا)

دانشمندان در حال بررسی مکمل های غذایی هستند تا ببینند آیا مکمل ها و قرص های ویتامین می توانند برای کبد مفید باشند یا نه. بر اساس این تحقیقات تا کنون نتایج زیر به دست آمده است:

  • توت گوجی یا گوجی بری (Goji berry)، گیاهی است که اغلب در طب چینی استفاده می شود. این میوه ممکن است اندازه کمر را کوچکتر کند اما برای اثبات این قضیه باید تحقیقات بیشتری صورت بگیرد.
  • رِسوِراتول (Resveratrol) که از پوست انگور قرمز گرفته می شود ممکن است به کنترل التهاب کمک کند. متناقض بودن نتیجه تحقیقاتی که کارایی آن را بررسی کرده اند نشان می دهند کارکرد رسوراتول به میزان مصرف آن بستگی دارد
  • سلنیوم یک ماده معدنی موجود در آجیل برزیلی، ماهی تن و ماش است. بیشتر مردم سلنیوم کافی در غذای خود دارند.
  • خارمریم (Milk thistle) گیاهی است که در بیابان ها یافت می شود. تحقیقاتی که روی آن صورت گرفته نتایج قابل استنادی را نمایان نکرده است، میزان تاثیر آن بر درمان کبد چرب مشخص نیست.
  • بربرین گیاهی است که در طب چینی استفاده میشود. در تحقیقات اولیه به نظر می رسد این گیاه در کاهش کلسترول، بهبود عملکرد کبد و کنترل قند خون موثر است اما نیاز به تحقیقات بیشتری برای بررسی عملکرد آن وجود دارد.

یادتان باشد پیش از این که هر گونه گیاه دارویی یا مکملی را مصرف کنید حتما با پزشک مشورت کنید چرا که مصرف آنها می تواند بر دارو هایی که مصرف می کنید تاثیر بگذارد یا مشکلات پزشکی دیگری برایتان ایجاد نماید. ضمنا در مورد همه گیاهان دارویی و مکمل ها همانند داروهای شیمیایی، میزان درست و دقیق مصرف اهمیت دارد.

ویتامینها و مواد معدنی که باید مصرف کنید

ویتامین D: پایین بودن میزان ویتامین D در میزان شدت بیماری کبد چرب نقش مهمی دارد. بدن زمانی ویتامین D تولید می کند که پوست در معرض آفتاب مستقیم قرار بگیرد. همچنین علاوه بر آفتاب، مصرف محصولات لبنی غنی شده با ویتامین D نیز موثر است.

پتاسیم: کم بودن پتاسیم بدن با بیماری کبد چرب غیر الکلی ارتباط دارد. ماهی کاد، سالمون و ساردین منابع خوبی برای جذب پتاسیم هستند. همچنین بسیاری از سبزیجات از جمله اسفناج، بروکلی، نخود سبز، سیب زمینی و میوه هایی مثل موز ، کیوی و زرد آلو سرشار از پتاسیم هستند. لبنیات نیز پتاسیم بالایی دارند. اگر لبنیات مصرف می کنید، حتما نوع کم چرب آن را بخرید.

بتائین: بتائین می تواند از کبد در مقابل رسوبات چربی محافظت کند (اگر چه نظرات مختلفی راجع به این موضوع وجود دارد). گیاهک گندم و میگو سرشار از بتائین هستند.

از مصرف الکل پرهیز کنید

الکل به کبد آسیب می زند. اگر کبد چرب تان از نوع الکلی باشد حتما باید تصمیم به ترک آن بگیرید چون در صورت مصرف آن آسیب های جدی به کبدتان وارد می شود.

از دکتر مسعود نموی چه سوالاتی باید در رابطه با تغذیه مناسب برای درمان کبد چرب بپرسم؟

برای دریافت مشاوره آنلاین یا تلفنی از دکتر مسعود نموی راجع به بیماری کبد چرب از طریق گزینه دریافت مشاوره اقدام کنید. همچنین می توانید مستندات پزشکی و آزمایش های خود را برای تشخیص مرحله و وخامت کبد چرب برای دکتر مسعود نموی ارسال کنید.

برای مشاوره بهتر می توانید از لیست سوال های زیر استفاده کنید: 

  • دیابت دارم و کبدم چرب است، برنامه غذاییم چجوری باید باشه؟
  • آیا مواد خوراکی در رژیم غذاییم، با داروهام تداخل داره؟
  • برنامه غذایی سالم برای پیشگیری و درمان کبد چرب چه خصوصیاتی باید داشته باشه؟
  • آیا طب سنتی و داروهای گیاهی در درمان و پیشگیری از ابتلا به کبد چرب کارساز هستند؟
  • آیا تنها اصلاح برنامه غذایی برای درمان کبد چرب کافیست؟
  • و دغدغه های دیگری که این مقاله برای شما ایجاد کرده.

دکتر مسعود نموی .، متخصص داخلی هستم اگر در این زمینه سوالی دارید میتوانم .به شما مشاوره دهم

سوال خود را بنویسید ...
دکتر مسعود نموی .